Borsamız Neden Bu Kadar Yükseldi ?

Borsamız her geçen gün daha da çok yatırımcının yüzünü güldürüyor ve yükselmelere devam ediyor. Arada bir düzeltme hareketleri gerçekleşiyor olsa da borsamız 1 yıldır yukarı yönlü trendini devam ettiriyor.

Borsanın bu kadar çok yükselmesi kimilerini tedirgin ediyor, kimilerini ise daha da hırslandırıyor. Bu yazımda sizlere borsamız neden bu kadar yükseldi sorusuna cevap vereceğim. Tedirgin olanlar için ve yüksek hırs yapanlar için belki bir fikir niteliği taşıyacaktır.

Fiyatlarda ki ilk büyük hareket

Borsamız yani XU100 endeksi aslında yükseliş trendini 2006 yılından beri devam ettiriyordu. Ama asıl kopuşu 2020 yılının Kasım ayında başlattı diyebiliriz. Bu tarihte başlayan sert yükselişin benimsenmesi yani düzeltmesi 7-8 ay sürdü.

Daha sonra 2021 yılının Kasım ayında tekrardan sert bir yükseliş yaparak önünde ne direnç varsa kırdı ve asıl büyük yükselişin adımlarını attı. Aşağıda bulunan grafikten daha net inceleyebilirsiniz. İşte bütün hikaye bu kırılımlar ile başladı.

XU100 Endeksi

Borsamız Neden Bu Kadar Yükseldi

Halka Arz Artışı

Korana virüsten etkilenen şirketler kendilerini borsaya açmakla buldu. Oradan gelecek olan sıcak para ile şirket yatırımlarını arttıracaklardı ve borçlarını ödeyebileceklerdi. Bunun için 2021 yılında başlayan halka arz rüzgarı borsamızın yükselmesinde etki yapan başlıklardan bir tanesi oldu.

2021 yılında borsamıza 52 yeni şirket katıldı. Bu 10 yılın en yüksek halka arz sayısı olduğunu unutmamak gerek. Aşağıda oluşturduğum grafikten daha iyi inceleyebilirsiniz.

Bu rüzgar etkisini 2022 yılını da taşıdı ve bu yılda 37 şirket halka arz oldu. Bu şuan ki rakamdır. Halka arz olması beklenen şirketler sırasını beklemektedir.

Yıllara Göre Halka Arz Sayısı

Faiz Oranlarının Düşmesi

Faiz ve borsa arasında bir ters ilişki olduğu biliniyor. Faizler düşünce borsamızda yükselişler devam etti. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının faiz düşürme politikası ile vatandaş yatırımlarını ve tasarruflarını borsa tarafından değerlendirmek istedi.

Çünkü faizde duran paralar beklenen getiriyi sağlamayacaktı ve reel faiz oranları da enflasyonun altında kalmıştı. Bundan dolayı vatandaş parasını borsa tarafında değerlendirmek isteyince borsamıza yeni nakitler giriş yaptı.

Enflasyonun Yükselmesi

Enflasyon verilerinin yükselmesi ile vatandaş parasının değer kaybetmemesini engellemek adına yatırım arayışına girdi. Vatandaşı etkilemeyi başaran borsa kendisine yeni yatırımcılar buldu.

Hali hazırda yükselişine devam eden borsa yeni yatırımcılar ile birlikte yükselişlerini hızlandırdı. Bu sayede borsaya yeni para girişleri yaşandı. Bu borsanın yükselişini hızlandırdı.

Pandemi Sonrası Açılma

Herkesin hayatını etkileyen pandemi, şirketleri de etkilemişti. Bunun içinde borsaya açıldıklarını yukarıda belirtmiştim. Pandeminin kalkması ile birlikte piyasalar tekrardan canlandı ve buda endekse olumlu yansıdı.

Yüksek büyüme rakamları, yükselen kurlar ile ihracat gelirlerinin artması da şirketleri olumlu etkiledi. Bu sayede endekste olumlu etkilenmiş oldu.

Yeni Yatırımcılar Yeni Nakitler

Faiz oranları ve enflasyon verilerinden dolayı artan yatırımcı sayısı ile birlikte yıllık ve aylık olarak da en çok kazandıran yatırım araçlarından olan borsa bu veriler sayesinde de yeni yatırımcılar kazandı.

Borsamızda 2020 yılında 1 milyon 976 bin yerli yatırımcı var iken 2022 kasım ayı itibari ile bu sayı 3 milyon 311 bin kişi oldu. Yani aramıza 1 milyon 334 bin kişi daha katılmış oldu.

2020 yılında bu kişilerin portföy değeri 381 milyon TL ile iken şuan ki güncel portföy değerleri 1 milyar 673 milyon lira oldu. Daha iyi anlayabilmeniz ve inceleyebilmeniz için aşağıda bulunan görseli inceleyebilirsiniz.

Yerli yatırımcı sayısı
Yerli yatırımcı sayısı

Bankaların ve Diğer Şirketlerin Bilançoları

Borsanın bu kadar yükselmesinde belki de en yüksek paylardan bir tanesi de şirketlerin bilançoları oldu. Borsanın en iyilerinin olduğu BIST30 endeksinde bulunan şirketler bu dönemlerde yüksek karlar açıkladı. Bunların birçoğu enflasyonun üzerinde kar açıkladı.

Yüksek karlar otomatik olarak şirkete ait olan hisse senetlerinde yükselişler getirdi. Bu şirketlerin borsada ki ağırlıklarını düşünürsek, yükselişte önemli bir paylarının olduğunu bilmemiz gerekecek.

Eskiler, borsa kalkacaksa bankalar kaldırır derlerdi. Tam da onların dediği gibi oldu. Bankalar çok yüksek karlar açıkladı. Buda hisse senetlerine olumlu yansıyınca endeksimizi yukarılara taşıdırlar.

Bu yükselişin en önemli payı da bankalarda diyebiliriz. Daha iyi bir karşılaştırma için aşağıda bulunan görselleri inceleyebilirsiniz.

Bankaların karları
Bankaların 3 döneme ait kar değişimleri
BIST30 En çok kar açıklayan şirketler

XU100 Endeksinin Dolar Bazında Düşük Olması

Ülkemizin borsa endeksi xu100 endeksi dolar bazından çok düşüktü. Dolar bazında bir hareketlenme yaşanınca endeks ivme kazandı. Dolar bazlı endeksimizin dip fiyatı 131 $ civarları diyebiliriz. Çünkü bu seviyelerden sürekli tepki alıyordu.

Yukarıda belirtilen başlıklar da bu dip seviyesinde denk geldi. Dip seviyesinden hareketlenmeye başlayan endeksi yukarıda ki verilerde destekleyince yükselişler hızlandı.

XU100 Dolar Bazlı Grafik

Çok fazla ayrıntıya girmeden ve sizleri de sıkmadan yazıyı bitirmek istiyorum. Umarım faydalı olmuştur.  Sağlıcakla kalın 🙂

Not : Bu yazı kesinlikle yatırım tavsiyesi taşımamaktadır. Bilgilendirme amaçlı yazılmıştır.

Bullekon posterlerimiz ile grafiklerdeki posterleri kaçırmayın.

Özel Finans İpuçları Alın
Finans alanında daha profesyonel olmak için bizlerden e-posta alın.
icon

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlendi *
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) Kabul Ediyorum. KVKK Oku