DeFi Nedir?

Öncelikle Merkeziyetsiz Finans yani DeFi (Decentralized Finance) tanımıyla başlayalım. DeFi başta Ethereum olmak üzere, herkese açık blok zincirlerindeki eşler arası finansal hizmetler için kullanılan kapsayıcı bir terimdir. Yazımıza katkılarından dolayı Sayın Can Kocagil’e teşekkür ederiz.

DeFi, kripto para birimleri tarafından kullanılan teknolojilere benzer güvenli dağıtılmış defterlere dayanan gelişmekte olan bir finansal teknolojidir. Bu finansal teknoloji, bankaların ve kurumların para, finansal ürünler ve finansal hizmetler üzerindeki kontrolünü ortadan kaldırır. Aksine, finansal ürünlerin halka açık, merkezi olmayan bir blok zinciri ağında kullanıma sunulduğu bir sistem sağlar.

Geleneksel finansal sistemde para göndermek veya almak için bankalar ve ya borsalar gibi aracılara ihtiyacınız vardır. DeFi’da bu aracıların yerini yazılım alıyor. İnsanlar, bankalar ve borsalar aracılığıyla işlem yapmak yerine, piyasa oluşturma, ticaret yapma ve tüm sürecin adil ve güvenilir olmasını sağlama işini yapan blok zinciri tabanlı “akıllı sözleşmeler (smart contracts)” ile doğrudan birbirleriyle ticaret yapabiliyor. 

Öyleyse, merkezi finansal sistemler ile merkeziyetsiz finans’ı karşılaştıralım.

DeFi ve CeFi

DeFi teknolojilerin CeFi’a (Centralized Finance) kıyasla bazı getirdiği avantajlar vardır.

  • Erişime Açık: DeFi’ya erişmek için kripto cüzdanı oluşturmanız yeterlidir. 
  • Esneklik: Sahip olduğunuz varlıkları, transfer süreleri beklemeden ve nispeten yüksek komisyonlar ödemeden, istediğiniz zaman istediğiniz yere aktarabilirsiniz. 
  • Şeffaflık: İşlemlerin hepsi herkes için erişime ve görmeye açıktır.
  • İşlem Hızı: Finansal işlemler için aracıların ortadan kalkması ve yeni teknolojilerin kullanımı, işlem hızını iyileştirmektedir.

DeFi uygulamaları, çoğunlukla Ethereum blok zincirinde çalışan ve dApp (“merkezsiz uygulama”) adı verilen yazılımlar aracılığıyla olur.  CeFi dünyasından alışık olduğumuz finansal işlemlerden DeFi dünyasında da kullanabileceklerimize bir bakalım. 

  • Ödünç verme: Varlıklarınızı ödünç vererek, düzenli faiz ve ödül kazanabilirsiniz.
  • Takas (Swap): Kripto varlıklarını, aracısız olarak eşler arasında takas edebilirsiniz.
  • Türev (Derivatives): Belirli varlıkların gelecek değerlerine uzun veya kısa vadeli olarak yatırım yapabilirsiniz.

Bunlar kışında kredi alma/verme, tasarruf hesapları ve varlık kiralama gibi bir çok finansal enstrüman da DeFi dünyasında mevcuttur.

DeFi Geleceği

DeFi teknolojileri CeFi ürünlerine göre bir çok avantaj sunsa da bazı dezavantajlar barındırmaktadır. Ethereum ağındaki network yoğunluğuna bağlı değişen işlem ücretleri, pahalı takas işlemleri yapmaya sebep olabilir. Aynı zamanda, DeFi yeni bir teknoloji olduğu ve tamamen yazılım üzerinde çalıştığı için, varlıklarınızın değeri yüksek dalgalanmaya maruz kalabilir.

Tüm DeFi hareketinin hala çok erken bir aşamasındayız. DeFi sektörünün gelişme hızı göz önüne alındığında, kripto para ekosistemine daha fazla insanı dahil etmede potansiyali vardır. Ancak özellikle sibergüvenlik ve ekonomik çerçeveden bir çok teknolojik risk barındırmaktadır. Her türlü riske rağmen, önümüzdeki zamanlarda DeFi hareketinde büyük bir ivmelenme görmemiz an meselesidir. 

DAO hakkında tüm bilgileri öğrenmek için buraya tıklayınız.

Comments are closed.